آرمينيوس وامبرى ( مترجم : فتحعلى خواجه نوريان )
4
سياحت درويشى دروغين در خانات آسياى ميانه ( فارسى )
تركمنها - مهماننوازى تاتار - خرابههاى بلخ - قاچاق بردگان - واقعهء حزنآور - اندخوى و خربوزهها و شترهايش - خاطرات « مور كرفت » - رشوه خوارى وزير - راه ميمنه . فصل سيزدهم : 319 - 345 ميمنه - موقعيت سياسى ميمنه و اهميت آن - سيصد سر روى يك در - برخوردى كه بايد از آن اجتناب كرد - مرده يا زنده - سرگذشت شاهزادهء ميمنه - تجارت محلى - داستان چهار تبعيدى - حركت به سمت هرات - اشكالتراشى گمركى - دره خطرناك - يك حمام سرد - بالا مرغاب - جمشيديها و مهاجرتشان - محصولات طبيعى ناحيه - خرابههاى مارچاه - دو دربند - هزارهايها - يك گمركچى افغان - آيا من درويش هستم - موانع در راه مبادلهء آزاد . فصل چهاردهم : 347 - 365 جلگهء هرات - خرابههاى قرون پيش و خرابههاى ديروز - بازار - اجحافات مالياتى - نژادهاى مختلف - فصل مربوط به كلاهها - تمدن قلابى - فلاكت و شركت - يك سياستمدار ايرانى - ملا اسحق - ملاقات پسر شاه - خطاب متحيركننده - به من سو ءظن مىبرند - عينكهاى يك منجم - بىمنطقى عجيب - فتح و غارت هرات - يك دزد با ايمان و منطقى - افغانها مرغى را كه تخم طلا مىكند ميكشند - طرز بيان وزير - اوضاع مغشوش ادارى - انگليسهاى محبوب - مقبرهء دوست محمد خان . فصل پانزدهم : 367 - 380 از هرات تا مشهد - افغانهاى ما و فرضياتشان - نمونهء بيحيائى شرقى - اعلام خطر دروغى - خرهاى وحشى - قافله از هم جدا مىشود - يك سرتيپ هزارهاى - سرهنگ دلماژ و سلطان مراد - نقابم را برميدارم - نامهء من به نايب السلطنه - حركت از مشهد - تعجب شديد يكنفر انگليسى - رسيدن به طهران - پذيرائى گرم هيئت سياسى - بار بحضور شاه - آنها خيلى سبزند و غيره - از طهران تا طرابوزان - سه ساعت در قسطنطنيه - ملاى قونگرات - از پست تا لندن - تأثيرات يك شبح - خاتمهء مسافرت . بخش دوم فصل شانزدهم : 383 - 419 حدود و تقسيمات ايلات - نه آقا نه نوكر - داب و اسلام - آقا سقلها و ملاها - جنگهاى داخلى - كهترى ايرانيها و مهترى روسها - البسه - چادرهاى سياه